Yazar "Can, Arzu" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    Tarihsel süreçte gümrükler: Bir örnek Almanya'nın gümrük nizamnamesi
    (Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, 2024) Can, Arzu; Nakiboğlu, Aslihan
    Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde batı ile eklemlenme sürecinde önemli yasal düzenlemeler yapılmıştır. Bu tez çalışmasının konusu olan Almanya Gümrük Nizamnamesi de bunlardan biridir. 1838 yılında Osmanlı İmparatorluğu ile İngiltere arasında imzalanan Osmanlı-İngiliz Ticaret Antlaşması ve 1881 yılında Duyunu Umûmîye İdaresi'nin kurulması Osmanlı gümrüklerinin yapısını ve işleyişini etkilemiştir. Osmanlı'nın kendinden önceki siyasi yapılardan devraldığı kurumları Avrupa ile uyum sürecinde yeniden yapılandırdığı ve modern ekonomik sistemin bir parçası haline gelmeye çalıştığı bir dönemde çıkarılan Nizamnamenin transkripsiyonu ile son dönem Osmanlı gümrük sistemi hakkında önemli bilgiler ortaya konulmuştur. Bununla birlikte Osmanlı iktisadi yapısı hakkında genel bir değerlendirme yapılmış, gümrüklerin tarihsel süreç içinde gelişimi ele alınmıştır. Nizamnamenin Osmanlı-Alman gümrük ilişkileri düzenlemesi münasebetiyle Almanya'nın iktisadi ve siyasi bir güç olarak ortaya çıkışı ve Osmanlı İmparatorluğu'na yakınlaşması da çalışma kapsamında incelenmiştir. Osmanlı İmparatorluğu'nun ticari faaliyetlerin artması özellikle de dış ticaret ekseninde yaşanan gelişmeler gümrükleri ve gümrüklerde yapılan yasal düzenlemeleri öne çıkarmıştır. Osmanlı imparatorluğu Almanya'dan demir-çelik ürünleri, kumaş, deri eşya, oyuncak, hırdavat, porselen, cam, saat, gözlük, kalem, dikiş iğnesi, askeri malzeme, para kasası gibi mallar ithal ederken, pamuk, ham deri, ipek, halı, kıymetli taşlar, kökboyası ve yağlı tohumları ithalatının temel bileşenleridir. Nizamnameden çay, şampanya, kahve, kakao, şeker, ham tütün, kuru meyve, zücaciye, boya, kimyevi maddeler, kereste gibi malların ticarete konu olduğu anlaşılmaktadır. Nizamnamede gümrüklerin yapısı ve çalışan personelin nitelikleri, ticarete konu olan bu ve benzeri malların gümrükten geçişi sırasında yapılacak kontrol ve incelemeler, malların paketlenme şekli, alınacak vergiler, malların depolara konulması ve çıkarılmasında yapılacak işlemler ve süreleri ile tüm bu işlemlerin belge ve defter kayıtlarının nasıl yapılması gerektiği anlatılmıştır. Anahtar Kelimeler: Almanya Gümrük Nizamnamesi, Osmanlı Gümrükleri, Gümrüklerin Gelişimi, Osmanlı Gümrüklerinin Yapısı ve İşleyişi